author's copyright TRẦN XUÂN AN

   

05/01/07

12 tháng 3 năm HB6 (2006)

           

 

        Phần 1

 

        Phần 2

 

        Phần 3

 

        Phần 4

 

        Phần 5

 

        Phần 6

 

        Phần 7

 

        Phần 8

 

        Phần 9

 

        Phần 10

 

        Phần 11

 

        Phần 12

 

        Phụ lục

 

 

 

 

 

 

                              

 

trần xuân an

 

 

ngôi trưng

tháng giêng

 

tiểu thuyết

 

 

 

 

 

 

 

 

nhà xuất bản

THANH NIÊN

 

2003

 

 

 

            

 

xem

http://tranxuananngoitruongthgieng.blogspot.com/

( phần 6 )

23

 

Học sinh đă thi học ḱ một được vài môn. Sáng thứ năm này các em được nghỉ một buổi giáo dục lao động sản xuất. Nam định đến nhà anh Trà thêm một lần nữa và chỉ đi một ḿnh, nhưng Hoán, Khoai, Huyện rồi cả Lộc Biếc, Cam Ly cũng thích đi chơi. Nam thấy cũng chưa nên nói chuyện đời tư của người khác làm ǵ, v́ nào đă quen thân, vả lại, đi cả nhóm càng vui.

Đây là lần thứ ba nhóm giáo viên trẻ đến nhà và quán của anh Trà. Nam ghé vào quán bà Tặng mua một gói thuốc lá 475 (30).

- Nam ơi,– Khoai nói –, hôm qua có cô Sương Ngọt nào dưới huyện Thủy gửi thư cho ông đó?– Khoai trêu khi họ cùng bước –.

- Chắc người yêu dấu!– Cam Ly cười khúc khích –.

Nam nh́n Cam Ly với ánh mắt nheo lại:

- Được vậy th́ quá tốt, nhưng rất tiếc, chỉ là bạn.– Nam quay qua nói với Khoai –. Ông không nhớ Sương Ngọt khoa Anh văn sao, người Quảng Trị ḿnh nhưng lại cùng xóm ở Huế với ḿnh đó? Đă có lần Khoai với ḿnh ghé nhà Sương Ngọt mà.

- Cô ấy cũng dạy cấp cơ sở à? Dưới huyện Thủy làm ǵ có trường trung học.– Khoai nói –.

- Sương Ngọt không được bổ nhiệm, v́ bố là trung tá ngụy đang bị học tập cải tạo tập trung, đâu tận ngoài Bắc.

Họ đi ngang qua nhà cô giáo Xinh. Nắng buổi sáng đă lên khá cao, bóng sáu người ngă đậm sau gót chân. Nam kéo chiếc mũ kép pi về phía trước trán. Không biết nói sao, khi cả nhóm nghe Lộc Biếc cảm thán:

- Đời c̣n nhiều chuyện buồn ḷng thật!

Nam ngậm ngùi sau một lúc:

- Sương Ngọt theo gia đ́nh vào vùng kinh tế mới dưới ấy. Cô ấy gửi thư cho ḿnh theo địa chỉ t́nh cờ biết được, và cũng v́ t́nh cờ đọc được một bài thơ của ḿnh trên báo. Bây giờ, cô ấy lại chuyển qua nghiên cứu kinh sách Phật giáo.

- Thoát tục lụy chăng?– Lộc Biếc lại buột miệng –.

- Không rơ.– Nam đáp –.

- Lẽ ra cánh cửa vào đời, Nhà nước đừng đóng lại với bất ḱ ai. Cửa khép trước lối đi của anh, anh đi lui hay bay lên trời? Nam trả lời thử.– Lộc Biếc cười buồn –.

- Em sẽ chui xuống đất.– Cam Ly bao giờ cũng thích nói nghịch –. Chắc thầy Nam sẽ húc đầu vào?

- Không dám húc đâu, sợ vỡ sọ.– Nam lắc đầu –. Ḿnh cũng chui xuống đất làm dế mèn, nh́n trăng gáy ran cho đỡ buồn.

Lộc Biếc quay mặt qua Nam:

- Tới nhà anh Trà-Rơ-mác rồi kia! Mà này, thử hỏi đùa anh Nam cho biết, chứ em hiểu hết. Em có đọc tập bản thảo thơ anh. Những bài đầu sau tháng tư bảy lăm rất ḥa nhập, rất hào khí, nhưng sau đó lại có bài như nghẹn lại. Có lẽ nghẹn lại v́ thấy cánh cửa đời không rộng mở như vội tưởng.

Nam lắc đầu lia lịa:

- Thôi. Đừng nói chuyện ấy nữa. Tôi đă quên cái tôi của ḿnh lâu rồi! Cái tôi trữ t́nh trong thơ là một h́nh tượng hư cấu. Tôi là ca sĩ lao động bằng chữ của trái tim ḿnh, hát tiếng đời bằng trăn trở, chiêm nghiệm của ḿnh trên những ḍng nhạc của ḿnh về đời … Xin chấm dứt chuyện này … Nhà anh Trà đă kia rồi!

- Sao chẳng nói “trái tim tôi thuộc về nhân dân” cho luôn!– Lộc Biếc cười khanh khách – Vĩ đại thay! Anh Khoai cũng thế. Tâm huyết nhân dân cuộn chảy trong thơ văn của hai Người!

- Thôi, cho tôi xin được tha!– Khoai nói –. Lớn lao quá!

Anh Trà đang lúi húi sửa vành xe đạp bị tráng trên cai phuộc cắm ngược vào khúc gỗ, chợt thấy nhóm giáo viên, đứng dậy phủi hai tay vào nhau với nụ cười giữa các sợi râu nhu nhú.

- Xin chào các bạn . Ồ, không có ǵ vui hơn!

Anh Trà kéo hai chiếc ghế dài mời khách ngồi. Hơi bị bất ngờ, anh Trà sau phút đon đả bỗng như ngẫm nghĩ rồi nói:

- Các bạn uống cà phê nhé.– Vẫn với giọng Bắc khá nặng, hơi ngọng ở một vài âm của một địa phương nào ngoài ấy –. Tôi mới ra Đa Công, ghé Đa Phát mua ở chỗ hàng xóm hồi xưa một ít, ngon tuyệt. Nhưng các bạn phải đợi mươi phút để đun nước. Ở xứ lạnh mà chẳng có cái b́nh thủy nào cả!– Anh cười gịn –.

- Nhất trí cao.– Huyện nói –. Tôi sẽ đi đun nước với anh. Các bạn này coi quán giúp.

- Lâu quá rồi chưa uống cà phê.– Khoai nói khi hai người đă khuất sau vạt dâu để vào nhà –.

- Ông Trà này cũng đặc biệt thật, chẳng có ai ở cùng, một ḿnh thui thủi vậy thôi.– Hoán nói –.

Nam cười thầm trong bụng. Con người thế đấy! Nếu không chủ nhiệm lớp Ngoan, không biết chuyện vụng trộm kia, Nam sẽ rất quư trọng anh Trà. Quư trọng gấp ba lần là khác, giá Nam chỉ biết anh Trà với cung cách rất trí thức, như một nhà ẩn cư, bất phùng thời.

- Khúc Văn cũng mới gửi thư cho em.– Lộc Biếc mới dịu lại sau khi đi ngoài nắng vào, bỗng nói, với gương mặt hồng lên rất xinh đẹp –. Khúc Văn gửi lời thăm anh Huyện và hai anh …

- Vậy sao! Khúc Văn dẫu sao cũng c̣n may mắn …– Khoai tế nhị, không nói hết câu –.

- Khúc Văn than như bọng. Ông hiệu trưởng ở đó o ép giáo viên rất ghê. Nguyên văn trong thư : “rất phát xít”. Đó là trường tiên tiến, trường trọng điểm. Cũng nguyên văn trong thư: “Hiệu trưởng “giũa” hết mọi cạnh, mọi khía của cá tính giáo viên, thậm chí rèn bằng “búa tạ””.– Lộc Biếc cười khanh khách –. Khúc Văn kể một chuyện thế này. Có một cô giáo ngoại ngữ rất thật thà. Sút đinh quai guốc, chẳng biết mượn ḱm búa ở đâu, cô hỏi một giáo viên nam. Giáo viên nam này chỉ lên hiệu trưởng. Cô ấy lên hiệu trưởng hỏi thật. Hiệu trưởng gầm: “Phải ḱm, phải búa, để rèn nhau. Cô trêu tôi à?!”. Cô giáo ấy hoảng hồn xin lỗi.– Tiếng cười Lộc Biếc gịn tan trong tiếng cười của bốn người –. Hiệu trưởng vốn đă bị đặt hỗn danh là Búa Ḱm Giũa!

- Có nhiều ông hiệu trưởng cũng ghê thật!– Hoán nói –. May là bạo chúa bao giờ cũng ít. Tôi cũng có nghe “danh” ông ấy, người Hà Nội chi viện đấy. Đâu cũng có người này kẻ nọ.

- Bởi thế mới có chuyện Trạng Quỳnh chơi khăm.– Khoai cười khẩy –.

- Tiếng cười là vũ khí của kẻ mạnh hay kẻ yếu nhỉ?– Lộc Biếc buông một câu hỏi –. Nếu giũa hết mọi góc cạnh cá tính, liệu tất cả có trở thành đồ vật được sản xuất hàng loạt không, có c̣n thi sĩ không, hở anh Khoai?

- đừng đuổi thơ tôi v́ một chút chiều tà ngả bóng

  hăy kiên ḷng sẽ thấy nắng mai lên.

Ông thi sĩ lấy họ Chăm này cũng là người Quảng Trị – Khoai không trả lời, nhưng đọc hai câu thơ và lại hỏi –. “Chiều tà ngả bóng” cũng là cá tính sáng tạo? Có người cảm quan bẩm sinh vốn thiên về cái buồn, cái đau, cái mất mát … Họ phải xóa mất thiên hướng riêng, số phận riêng để ca hát giữa “nắng mai” tươi hồng chăng? Ḿnh thương Chế Lan Viên quá … Tuy nhiên, vậy cũng phải … cũng nên “v́ nhân dân, quên ḿnh”!– Khoai cười xóa ấp ư tưởng hơi “lên gân” nhưng chân thành của anh –.

Anh Trà và Huyện bưng cà phê lên. Bảy người, chỉ có hai chiếc phin. Anh Trà cười:

- Thông cảm nhé. Đợi lâu lâu một chút.

- San ra uống dần đi.– Hoán nói –.

- Thế th́ rất hay.– Huyện cười –. Ít mới ngon.

Nam mở gói thuốc 475, đặt trên thùng gỗ đồ nghề, bên cạnh mấy tách trà sứt quai và li lớn thủy tinh, loại li giải khát. Cam Ly cười ngất:

- Uống cà phê kiểu này đúng là … chưa từng thấy.

Những tiếng cười thân t́nh vang lên thật vui. Nam thấy đă được, san ra để cùng nhấp môi.

- Ngon tuyệt.– Khoai chíp miệng –.

- Hóa ra anh Trà định cư ở huyện Công này rất lâu rồi?– Lộc Biếc hỏi với giọng vốn ngọt ngào –.

- Từ năm tư. Nhưng đi học, đi dạy, đi lính, bị bắt làm lao công chiến trường, ở các nơi khác cũng khá dài.

- Anh dạy môn ǵ vậy anh Trà?

Anh Trà cười, không nói. Nam trả lời thay:

- Môn triết. Chỉ duy nhất dạy khối lớp mười hai.

Lộc Biếc tỏ vẻ cảm phục. Cô khiêm tốn:

- Bọn em đều học triết lớp mười hai trước bảy lăm. Anh có đọc triết bây giờ không, cả kinh tế – chính trị học?

Anh Trà dè dặt gật đầu.

- Chắc không hạp lắm?– Lộc Biếc lại hỏi –.

- Ngày trước, ở đại học văn khoa, học triết Đông, triết Tây tùm lum các thứ, nhưng dạy ở trung học có mỗi triết Tây, đúng hơn, triết Tây “thập cẩm” là chính … Bây giờ chỉ có mỗi một vị!– Anh Trà thở khói, trầm ngâm –. Triết bây giờ là triết của kinh tế, chính trị, là triết hành động, triết cách mạng xă hội, chứ không phải triết để mà triết. Mà ngay cả thiên tài lớn, dẫu có lẫy lừng châu Âu như Trần Đức Thảo, triết gia mác-xít có hạng, về nước kháng chiến, vẫn chưa được trọng dụng! Ông Thảo cũng đành im lặng trên sách báo đến mấy chục năm, th́ c̣n ǵ để nói! Thôi, cô giáo ạ, bữa ăn độc vị mà thắng thực dân, đế quốc là tốt rồi.– Anh Trà lại cười lặng lẽ –.

- Th́ triết của kinh tế – chính trị! Anh thử so sánh xem. Xin thưa với anh, em cũng đă nghiên cứu giáo tŕnh triết văn khoa cũ.

- Cô giáo cứ dồn tôi đến chân tường. Tôi chết mất. Làm sao tôi trả lời được! Cửa trại cải tạo Đạ B́nh rộng mở lắm!

Lộc Biếc xin lỗi, cười x̣a.

- Cô giáo Lộc Biếc này bao giờ cũng thế.– Hoán nói –. Cái ǵ cũng phải đến nơi đến chốn, cho hết lẽ mới thôi.

- Vậy, cũng nói cho vui! Ngày xưa các đồn điền trà, cà phê ở cao nguyên này là của Tây, rồi cũng có thêm các ông chủ người Việt. Chủ đồn điền c̣n có cả máy bay lên thẳng để quản lí đồn điền lẫn nhân công. Bây giờ, đă không giữ được nguyên trạng, mà cỏ mọc với trà, với cà phê. Triết học và thực tiễn! “Thực tiễn là thước đo của chân lí”… Nói vậy là phản động mất. Tôi là trung úy, lao công đào binh, được miễn cải tạo tập trung … – Anh Trà bỗng lúng túng, muốn giấu bớt điều ǵ –. Ừ, vâng … Tôi “rét” lắm.– Anh Trà lại cười –. Phong phú mọi mặt, giàu có mọi mặt là tốt nhất.

- Bây giờ người ta hành chính hóa kinh tế, mọi người cố bám vào Nhà nước, vừa được quyền lợi chính trị cho bản thân, cho con cháu, vừa có quyền lợi lương bổng, cả lương hưu. Thây mặc năng suất, chất lượng sản phẩm, cung – cầu … Thây mặc tất!– Huyện nói –.

- Nhưng ở đời, có ai thích bị bóc lột mồ hôi, chất xám đâu! Chẳng lẽ cứ chịu Tàu, Tây, Nhật, Mỹ cưỡi đầu, cưỡi cổ và bóc lột!– Lộc Biếc nói –. Chẳng lẽ, chiến đấu cho mệt rồi lại rước Tây, rước Tàu … vào đặt ách lại! Chẳng lẽ tôn vinh tư sản mại bản!

Nam nói với một nụ cười:

- Người ta đă xầm x́ mới đây về “chủ nghĩa kinh tế lăng mạn”, một nền kinh tế vận hành trên cái “nên có” chứ không phải cái “hiện có”, về duy ư chí kiểu Mao. Dẫu sao chúng ta cũng đă vô sản hóa bằng các đợt đổi tiền, tiền Bắc, tiền Cộng ḥa Miền Nam Việt Nam, tiền thống nhất, và bằng hợp tác hóa, các đợt đánh tư sản rồi.– Nam lại cười –. Vô sản cả rồi th́ “đoàn kết lại, để ngày mai …”  Chúng ta “chẳng có ǵ để mất”! …

Cam Ly cười phá lên. Cô không hiểu Nam khơi chuyện.

- Đùa cho vui.– Nam lại nói –. Lúc này, đất nước chưa ḥa b́nh, bị đe dọa, cấm vận, kẻ thù tứ phía. Tôi vẫn không thích chủ nghĩa tư bản, đế quốc, phát xít, thực dân cũ và mới, nhưng chủ nghĩa xă hội lại có vấn đề. Hiện nay trên sách báo đă manh nha sửa sai. Nhưng thôi, tôi thấy nặng nề quá. Về lí luận, có Lộc Biếc đây … Vâng, rồi sẽ phong phú về triết, hi vọng vậy, nhưng chắc sẽ không chiết trung … Nói chuyện ǵ khác cho vui đi …

- Rốt ráo một chút chứ. Di sản thực dân, đế quốc gồm các thứ đồn điền, và kể cả thành phố Đà Lạt cũng như chữ quốc ngữ, Tây nó làm ra cho nó, để bóc lột về kinh tế, để phục vụ cho mục đích chính trị xâm lược của nó, chứ không “khai hóa” ǵ cả.  Chúng chỉ cướp nước bằng sự lừa bịp “khai hóa”! Chúng ta trả giá quá đắt cho các thứ “khai hóa” bịp bợm. Không ơn nghĩa ǵ cả! Chúng ta đă cướp lấy “vũ khí khai hóa” (như chữ quốc ngữ chẳng hạn) để hoàn thiện, và giáng trả lại chúng!– Lộc Biếc vẫn dấn tới –.

- Thôi, bớt nóng, Lộc Biếc ơi.– Nam đấu dịu –. Điều đó rơ rồi. Nếu các nước phát triển giúp các nước đang phát triển với trái tim trong sáng, không vụ lợi, nhất là giúp khoa học – kĩ thuật th́ chúng ta nhớ ơn đời đời, thế giới ḥa b́nh và cùng phát triển lâu rồi. Không nhớ ơn Nhâm Diên, Sĩ Nhiếp, A-lếch-xăng đờ Rốt (Alexandre de Rhodes), Dẹc-xanh (Yersin) … ǵ cả. Dẫu biết trong bọn thực dân vẫn có tên khá tốt, nhưng phải làm rơ cụ thể cái phần thực dân ở các tên đó. Thôi, xin chấm dứt. Nói thế là rốt ráo rồi, đồng ư chứ?

Lộc Biếc im lặng. Hoán xuống bếp với anh Trà để pha cà phê thêm. Không ai nói ǵ nữa. Khoai nh́n ba tấm tôn làm mái quán, tôn khá thấp, nghe tiếng cành lá mít cọ quẹt bên trên. Nếu không có hai gốc mít khoảng năm, bảy tuổi hai bên, chắc lúc này không thể ngồi ở đây. Chẳng biết mít này do ai trồng. Có lẽ hạt do công nhân đồn điền ném xuống đất. Những chiếc máy cày của Ban Quy hoạch vùng kinh tế mới đă chừa lại. Khoai bỗng đâm ra vẩn vơ, ngó mông lung ra mặt đường rực nắng. Khoai không để ư Huyện và Lộc Biếc đang trao đổi điều ǵ với Cam Ly. Cam Ly cười thích thú, vô tư.

Nam thấy vừa đủ, anh không ngờ câu chuyện đùa vui hóa ra nặng nề đến thế. Điều Nam đang băn khoăn vẫn là một chuyện t́nh. Nam hiểu anh đă rơi vào thế kẹt, không khéo sẽ gây tác hại khôn lường, Nam sẽ phải ân hận suốt đời.

Anh Trà và Hoán bưng cà phê lên, lần này có cả một b́nh trà nữa.

- Phải lấy thực tiễn chọi thực tiễn, kinh tế là phải vậy, không lí luận suông được đâu. Rồi ḿnh sẽ thắng trong chiến thắng chung, thực dân, đế quốc kinh tế phải bại trước nhân loại.– Lộc Biếc vẫn nói, giọng hơi rắn lại, song vẫn dịu dàng từ tốn –.

Nam gật đầu. Anh không ngờ cô giáo xinh đẹp này lại hiếu chiến, hiếu thắng đến vậy. Anh Trà cười:

- Vâng, nhất trí … Tôi bây giờ chỉ biết yêu thiên nhiên thôi. Yêu con người rắc rối lắm. Thế mới hiểu các cụ ngày xưa, bao giờ cũng xem vẻ đẹp của đất trời là bầu bạn thâm t́nh, tuy cô đơn, hoang vắng. Cô Lộc Biếc có thấy trăng cao nguyên, sương khói và màu xanh núi đồi, tiếng suối và thác … măi tuyệt vời chứ?

Gương mặt Nam rạng rỡ hẳn, hi vọng anh Trà đă quên đi mặc cảm cũ để thấy được sự thật, và lẽ phải, cái đúng. Nam cũng mong anh Trà rồi dần dần sẽ bớt yếm thế, tiêu dao kiểu đạo sĩ ấy đi.

- Không. Thiên nhiên đẹp, nhưng t́nh yêu đương là đẹp nhất. Muôn năm trái tim của người nam, người nữ! – Huyện nói với nụ cười, ngữ điệu hơi khẩu hiệu để đùa tếu –.

Khoai pha tṛ:

- Huyện là nhà cách mạng xă hội bằng trái tim yêu đương. Tôi đă từng một thời cũng chủ trương như vậy. Phải thống nhất hai miền đất nước, các nhân tộc đồng bào, miền xuôi, miền núi, thành thị, nông thôn, trí thức, thợ thuyền bằng t́nh duyên đôi lứa.

- Đó là một triết học lớn.– Anh Trà cười phá lên –.

Cam Ly cũng cười:

- Yêu đương và thiên nhiên! Cả hai chứ?

- Yêu đương là cốt lơi của triết học có tên là chủ nghĩa Khoai – Huyện!– Nam cũng đùa –. Đó cũng là triết học thực tiễn, trong sáng, nhân bản.– Nam bật cười với các từ rất kêu vừa dùng –. Thống nhất ở chiều sâu!

- Vượt lên các thành tŕ nhân chủng, ư hệ, giai cấp, địa phương để đại đoàn kết.– Lộc Biếc “dịch” lại –. Xem ra cũng hay.

Nam thấy đă có thể nói điều cần nói:

- Có một truyện t́nh thế này, với nhân vật xưng “tôi” (“tôi” chỉ là một nhân vật hư cấu của tác giả). “Tôi” đă có vợ con, nhưng vợ con đă bị đắm thuyền hay đă trôi giạt vào hoang đảo, vào đất nước nào đó. “Tôi” chờ đợi và tuyệt vọng. “Tôi” lại trót yêu một cô giáo đă góa chồng, có một đứa con trai, sau vài năm hết hi vọng gặp lại vợ con. Nhưng cô giáo cần uy tín, đứa bé cần giữ ǵn nhân cách của mẹ. “Tôi” không biết làm sao cả. Bao nhiêu học sinh không thể mất niềm tin vào con người, vào nhà giáo. Hoặc là “tôi” kiên quyết đoạn tuyệt với cô giáo ấy đẻ cứu lấy trẻ thơ, hoặc là “tôi” phải quên hẳn vợ con, từ bỏ ḷng chung thủy khá vô vọng để cưới cô giáo, và nuôi dạy đứa con trai của cô giáo như con “tôi”.– Nam mỉm cười –. Phải dứt khoát, một trong hai. Câu chuyện kết thúc lửng lơ như thế. Phải cứu trẻ thơ bằng một trong hai cách.– Nam im lặng –.

Cam Ly hỏi:

- Thế là thế nào?

- Là nhờ các nhà giáo ở đây, cả anh Trà, vốn là nhà giáo ngày trước … Xin nhờ một cách giải quyết, v́ học sinh, v́ t́nh yêu …

Anh Trà chột dạ, im sững, cũng không nói ǵ.

Cam Ly ngơ ngác:

- Sao thầy Nam lại kể chuyện này?

- Ồ, nhân nói chuyện t́nh yêu mà. Bộ cô Cam Ly thấy truyện ngắn ấy vô duyên lắm sao? Chả li ḱ ǵ cả, phải không?

- Con người vốn rắc rối lắm! Tin vào con người làm ǵ!– Huyện nói –. Cho học sinh, từ trẻ thơ đến thanh niên, hiểu rơ con người với các mặt xấu xa, bỉ ổi: t́nh dục, tham ô … cho bớt ảo tưởng về con người, về nhà giáo! Nhưng yêu th́ vẫn yêu! Yêu cả mặt xấu! Chỉ đạo sĩ thoát tục mới yêu thiên nhiên! Tin sơ sơ vẫn yêu!– Huyện điểm tiếng cười sau câu nói –.

- … và yêu rồi tin, tin càng yêu.– Khoai lại đùa –. Biện chứng của cặp phạm trù này hay lắm. Chặt chẽ chứ không dễ dăi đâu!– Nụ cười hài hóa của Khoai chợt tắt bất ngờ …–.

Anh Trà hơi run tay khi đánh diêm châm lửa vào điếu thuốc. Anh im lặng nhả khói. Nam chợt thấy mắt anh Trà hơi lạnh.

Lộc Biếc lại góp ư thêm trong khi Nam đă ngài ngại:

- Tin vào con người với năng lực, lương tâm và khả năng hướng thiện. Tin, sau khi nhận thức rơ con – người, quỷ – thánh trong con người. C̣n câu chuyện ấy, sự lựa chọn quá dễ, v́ quá rơ …– Lộc Biếc nói –.

Nam vẫn hi vọng:

- Nếu sự lựa chọn quá dễ, chắc không có ǵ đáng mừng hơn.– Chợt thấy anh Trà lắc đầu, Nam đâm bực –. Nhà giáo như thế, dạy học, giáo dục trẻ thơ và tuổi trẻ được không? Nhà giáo ngụy tín với các tiêu chí đạo đức sẽ đào tạo ra những ǵ? – Nam bỗng hơi gắt gao với những câu hỏi –. “Lương sư hưng quốc” (nhà giáo tốt, đất nước mới hưng thịnh) mà! Tôi c̣n nhớ bốn chữ ấy ở Đại học Sư phạm Sài G̣n. “Thụ nhân” (trồng người): hạt giống tinh thần gieo vào tâm trí học sinh là chất xám và nhân cách nhà giáo. Hai chữ ấy là tên của Đại học Đà Lạt, trong đó có Khoa Sư phạm? Hay chính mảnh đất đa khoa ấy là mảnh đất “thụ nhân”? Tôi không rơ lắm về Đại học Đà Lạt, nhưng tôi hiểu hai chữ “thụ nhân” ấy là trích từ một câu ngạn ngữ của nhà nho.

Anh Trà vẫn lặng lẽ hút thuốc. Những sợi khói men theo các chân râu rồi bay lên mái tôn thấp. Không ai nói ǵ nữa. Một không khí hơi ngột ngạt bao trùm. Nam cảm thấy cần phải về, không thể nán lại đây lâu hơn, tuy mái tôn không bỏng nắng, và quán thoáng gió.

Cả nhóm giáo viên bắt tay anh Trà, ra về trong nắng chưa trưa.

Không ai nói ǵ cả, ai cũng cảm thấy buổi sáng đă hỏng.

Khi đi ngang qua nhà cô giáo Xinh, Nam muốn vào gặp bé Ngoan để nói với cô bé rằng, các thầy cô chưa ai biết ǵ, và chắc chắn không ai đồng t́nh, đồng lơa với kẻ đă để lại vết nhơ trong tâm hồn của Ngoan đâu. Nhưng rồi Nam vẫn cùng các bạn về nhà tập thể. Nam tự bảo, chiều nay phải một ḿnh đến với cô bé Ngoan để nói rơ điều đó. C̣n những môn thi Ngoan phải làm tốt trong vài ngày tới. Nam cũng hơi buồn khi hiểu ra cả anh lẫn Lộc Biếc đă lí quá, thiếu đi một chút mềm mại, ấm áp, tin cậy của t́nh người. Lí, dễ gây ra đổ vỡ đau đớn trong ḷng bất ḱ ai. Nam đâm ra hối hận. Chất trẻ là lăng mạn, chất trẻ c̣n là lí sự?  Nam bỗng cúi đầu đếm bước. Lí sự là mặt bên kia của lăng mạn ở tuổi trẻ chăng? Ngoài lí lịch cha anh, bản thân nhóm bạn của Nam, những người trẻ mới hai mươi hai tuổi, họ chưa có quá khứ dính líu vào chế độ cũ, lại tham gia phong trào phản chiến, và được học gần suốt bậc đại học dưới chế độ mới, họ mới bước vào đời, nên c̣n quá sách vở chăng? Nam tự ngẫm nghĩ.

Khi về đến nơi, Nam mới kịp treo chiếc mũ vải màu xám tro lên móc, anh Giảng từ văn pḥng bước qua, ngoắt Nam.

Đứng bên cạnh chuồng thỏ, cứ như quan sát lũ thỏ gặm cỏ ra sao, anh Giảng nói khẽ:

- Ông mới từ nhà ông Trà về?

- Vâng.

- Đừng đến đó nữa. Tôi đă biết vụ cô Xinh từ năm ngoái. Tôi làm việc với cô ấy về vấn đề đó để bảo đảm uy tín nhà trường nhiều lần rồi. Cô ấy vẫn như bị bùa mê, thuốc lú. Chắc phải có biện pháp thích đáng. Ban An ninh xă nắm rất rơ.

Nam chỉ buột miệng:

- Vậy hả anh!– Nam đứng nghẹn, vin vào hàng rào sắn –. Em đi công tác chủ nhiệm v́ thương bé Ngoan.– Nam nh́n thân sắn đang trổ lá xanh, nh́n những con thỏ hom hem, gầy guộc –.

Anh Giảng đăm chiêu, chợt nói:

- Thôi, vào chuẩn bị ăn trưa. Chuyện đâu c̣n có đó.

Vào lại căn nhà nam, thấy Huyện đang ngồi huưt sáo một ca khúc quen thuộc, song đầu óc có lẽ nghĩ ngợi chuyện khác, Nam ngỡ là chuyện khi c̣n ở quán anh Trà. Nam cười:

- Suy tư chuyện ǵ vậy? Phải trung thực nh́n nhận, dẫu sao, nền kinh tế năm thành phần vẫn rất hay, đúng không?

- Ừ, đúng vậy … Nhưng … Ḿnh thấy đời vẫn c̣n nhiều chuyện đau ḷng quá! Nh́n nhận nỗi đau thời chiến và hậu chiến cũng là trung thực!

Nam khẽ đọc vu vơ vài câu thơ anh viết từ tháng trước:

- Ka Đum! Ka Đum!

       cồng ngân sâu, hương lúa ngút hơi trăng,

tan trong câu hát ngày mùa,

       trái tim này nghiêng vào ḷng nọ … (31)

Nam lại nghĩ  đến cô bé Ngoan tội nghiệp.

Khoai nhăn nhó:

- Lâu rồi không uống cà phê, ngon th́ ngon, có điều xót bụng quá, mấy ông ạ.

Anh Quỳnh cười vui, đậy nắp bút lại, găi tay vào những chân râu quai nón xanh:

- Cà phê là món của người ăn nhiều chất đạm, chất béo, ḿnh ăn bo bo, tí cá khô, lại nhịn buổi sáng, th́ chỉ tổ héo hon thêm.

- Hồi năy, Nam kể chuyện t́nh ấy với ư ǵ?– Hoán nh́n Nam, thắc mắc –. Chắc không phải vui chuyện mà kể?

- Vui chuyện thôi.– Nam nói –. Bịa ra cho vui. Có đạo đức giả lắm không? Thật ra, ai cũng ít nhiều có lỗi lầm này nọ, c̣n có nguy cơ phạm khuyết điểm cho tới già, tới chết.– Nam cảm thấy hơi xấu hổ, bởi hồi năy hơi “dạy đời” thế nào ấy!

- Không. Tôi ủng hộ ông. Nghề giáo dục trước hết là tự giáo dục, tất cả v́ học sinh, nhất là học sinh nhỏ tuổi. Cũng như tôi viết văn, làm thơ, tôi tự xác định trước hết là để tự giáo dục. Hẳn ông cũng vậy, phải không Nam?– Khoai nói –. Hoa thơm, rồi tự nhiên nhi nhiên góp hương với đời …

- Hoan hô đồng chí nhà văn Đỗ Khoai.– Anh Giảng bước qua gian nhà nam, đứng trước cửa, cười hăng hắc một cách vô tư –. Đói bụng rồi sao?– Anh Giảng vào ngồi ở bàn soạn giáo án –. Này, các ông xem, chẳng hiểu sao dâu vườn trường trụi lá cả. Chẳng hiểu ai hái trộm hai đợt rồi! Thế có bực không chứ! Lại nữa, hôm tôi ra họp ở Pḥng Giáo dục, ông K’Đăng lại yêu cầu cô Lộc Biếc cho mượn cuốn luận văn tốt nghiệp. Chuyện đầu năm đến giờ chưa êm đấy. Chả biết sơ kết học ḱ một này có ǵ rắc rối không. Thêm một điều nữa, các giáo viên chủ nhiệm nhớ viết báo cáo về các lớp nhé. Hôm đầu tháng họp Hội đồng phân hiệu, có thông báo rồi. Luôn tiện nhắc lại thế. Tết nhất đến nơi rồi …

Bỗng tiếng cô Lài sau chái bàn ăn tập thể vọng tới:

- Mời các thầy cô ăn trưa!

Mấy anh em đi ṿng ra chái đầu hồi, bước vào chái sau. Trên bàn ăn, vẫn mấy tô bo bo bốc khói, mấy bát canh rau và mấy dĩa cá khô nhỏ. Chú mèo đực liếm mép, găi râu trên thùng gỗ lớn dùng làm chạn nhà bếp. Mấy phút sau mới thấy các cô giáo từ tốn ngồi vào bàn ăn.

- Xin lỗi mấy đồng chí uống cà phê khi năy nhé. Lộc Biếc gây căng thẳng quá.– Lộc Biếc cười với hai hàm răng trăng ngời rất duyên –. Không biết anh Trà có nổi giận không!

- Không sao! Không sao! Xin mời cả nhà.– Hoán vui vẻ –. Cơm canh nóng sốt. Xin mời. Lộc Biếc có chửi rủa vào mặt cũng nghe hay mà!

Cả bàn ăn vang lên tiếng cười vui vẻ, mặc dầu nhiều người không hiểu chuyện ǵ.

Chú mèo đực dễ thương từ dưới đất nhảy phóc lên ngồi cạnh thầy giáo Khoai. Anh vuốt ve làn lông óng mịn nom như một quả mướp lớn màu xám và đen.

Trong giấc trưa hôm đó, Nam không thể chợp mắt theo lệ thường. Không khí ở miền cao nghe đâu hơi loăng dưỡng khí, có thể v́ vậy, cũng có thể do chất cà phê lâu ngày mới uống lại, cộng với những cảm xúc hơi căng thẳng lúc chuyện tṛ ở quán anh Trà, khiến Nam cứ thao thức, băn khoăn. Nam lại nhớ ư nghĩ trên đường về dưới nắng khá gắt. Quả thật, tuổi trẻ quá lăng mạn, lúc nào cũng sục sôi hào khí bởi sách vở, họ quá sách vở, sách vở đậm tính chiến đấu, bừng bừng khát vọng cách mạng. Cũng bởi quá sách vở, tuổi trẻ quá đam mê lí luận đến mức hơi lí sự. Nam thấy ḿnh cần phải sống nhiều với thực tế cuộc đời, không phải để nhụt chí, mà để thấm thía t́nh đời, nỗi đời hơn. Từ đó, thơ anh mới là tiếng đời. Cuộc đời với chất liệu ngổn ngang, rối rắm của nó luôn vang lên, dội tới, ập vào tim anh, rồi bằng những trải nghiệm của anh, bằng ngôn từ của anh, bằng sáng tạo của anh, tiếng hát của chính cuộc đời đă và măi cất lên từ tim anh, trái tim vốn nhạy cảm của người làm thơ.

Nghe tiếng mái tôn giăn nở răng rắc dưới nắng nung, Nam mỉm cười một ḿnh trên giường. Hai h́nh ảnh cùng một lúc đến với anh: một cụ già mỏi xương trở ḿnh, một vơ sĩ gồng ḿnh, gân cốt đang vang lên thành tiếng động! Làm sao có vốn trải nghiệm sống chín mươi tuổi trong thân thể tuổi hai mươi ba, nhưng đừng “ê ẩm”, cũng đừng “gồng gân”?

Hơi đất và gió cao nguyên vẫn lạnh dưới mái tôn rực nắng. Nam suưt bật cười trong trăn trở.

  

      24

 

Khi chiếc xe xích lô chở Nam cùng Khoai ngừng đầu một ngơ hẻm, kề sau chiếc kia chở Lộc Biếc và Huyện, Nam không có cảm giác ǵ hơn là thấy ngơ hẻm nào, con đường nào ở thành phố này cũng na ná giống nhau, đều xa lạ với anh. Để có một sự phân biệt tinh tế, cần thời gian sống trải nghiệm, nhưng cả Nam lẫn Khoai đă mấy khi ở nơi đô thị này. Thuở nhỏ Nam sống, đi học tại Sài G̣n, có điều, bấy giờ đang quá bé, chẳng được nhiều dịp để rời khỏi căn nhà lợp tôn vách ván của người anh cả. C̣n với Khoai, đây là lần thứ hai anh đặt chân tới Sài G̣n.

Lộc Biếc vui cười, hớn hở bước vào căn nhà thân yêu của cô. Một người đàn bà, khoảng bốn mươi lăm tuổi, vừa mừng rỡ đến rưng nước mắt, vừa bối rối khi mở cổng cho cô con gái cưng và ba người bạn của con (bà chỉ biết qua thư của cô gửi về). Bà đang nắm chặt lấy tay đứa con đầu ḷng với cái tên “Lộc Biếc” đầy kỉ niệm của bà. Mặc dầu đang xúc động, bà không quên nhà đang có khách. Lúc cùng ngồi quanh bàn xa lông, bà niềm nở:

- Ba cậu ngồi nghỉ mệt ở đây một chút nghen. Tết năm nay nhà này chắc sẽ được vui hơn mọi năm.

Vẫn với giọng Quảng Trị, Nam thưa:

- Xin cảm ơn thím. Chỉ sợ chúng cháu về quấy rầy, nhất là trong dịp Tết.– Nam cười trong khi nói với nụ cười lễ độ –.

- Các cậu đừng khách khí, cứ xem đây như nhà của ḿnh. Trước đây tôi cũng đi dạy học.– Bà cười cởi mở –.

Lộc Biếc bưng ra một chai nước lọc, có giấy b́a vở cuộn lại thành h́nh phễu úp lên trên, với mấy chiếc li thủy tinh.

- Uống nước đi, các anh.– Lộc Biếc vừa rót nước vừa cười với gương mặt rạng rỡ –.

Cô đẩy các li nước trên mặt kính đă có nhiều vết xước về phía những người bạn, sau khi bưng hai tay một li khác đặt trước mặt mẹ, tuy mẹ ngồi kề cô, trên ghế xa lông dài có lót các tấm nệm mút, vải bọc đă cũ sờn.

- Đây là anh Huyện, anh Nam, anh Khoai, trong thư con đă có lần kể với má.– Lộc Biếc lại quàng tay qua lưng mẹ với cái siết nhẹ –. Đây là má của em.

Cô cười rất tươi đang khi bà khẽ vùng vằng với nụ cười ngượng, v́ cử chỉ quá tự nhiên của con gái.

- Các cậu là người ngoài Trung?– Bà thân mật –.

- Thưa vâng.– Huyện đáp –. Hai anh này chính gốc Quảng Trị, c̣n cháu gốc Huế nhưng ở Đà Nẵng từ lúc chưa lọt ḷng mẹ. Gia đ́nh ba mạ cháu mới về lại Huế năm kia để thừa tự.

Chuyện tṛ một lát, Lộc Biếc dẫn ba người bạn đồng nghiệp lên căn gác gỗ. Ba túi xách hành lí nhỏ để trong góc căn nhà gác khá rộng không ngăn pḥng, chỉ thấy có hai bàn viết, hai giá sách. Khi Lộc Biếc chỉ, họ mới thấy sau ô chữ nhật có lan can, lối lên xuống cầu thang, c̣n một pḥng nữa, cửa pḥng khóa kín, có lẽ ngay trên căn bếp phía dưới.

- Pḥng của Lộc Biếc đó. Đây là hai bàn viết của hai đứa em, không biết hai đứa đi đâu với ba rồi.

- H́nh như học y khoa và bách khoa?– Huyện hỏi –.

Lộc Biếc gật đầu:

- Năm thứ ba, năm thứ nhất. Bây giờ các anh cho Lộc Biếc vào xem lại pḥng cũ một chốc.

Với ch́a khóa trong tay, cô bước tới mở cửa pḥng cô đă sống và học tập từ thuở cấp một.

Cả Nam, Khoai lẫn Huyện ngồi bệt xuống sàn gỗ, tựa lưng vào vách lâu ngày chưa được quét vôi lại. Họ nghe tiếng Lộc Biếc bật công tắc trong pḥng, tiếng mở cửa sổ. Huyện nhác thấy cây đàn ghi ta treo trên vách, anh đứng dậy, lấy xuống, lại ngồi chỗ cũ, búng khẽ một hợp âm.

Nam bước ra lan can có mấy chậu hoa thược dược nở màu vàng nhạt, tím sáng. Anh đoán là hoa Tết mới được mua về. Trong tầm mắt bị nhà cửa chắn lại, Nam nh́n quanh một số căn nhà dọc hẻm, anh hơi giật ḿnh. Không biết có bị kí ức tuổi nhỏ chi phối chăng, Nam thấy con hẻm này có ǵ đó giống quá con hẻm thời ấu thơ ở Sài G̣n của anh. Đây lại là xóm đường ray, quận Phú Nhuận nữa. Nam nh́n sững biển “Kéo c̣i” nhô lên sau một hàng rào sắt phủ hoa ti gôn. Chẳng lẽ đây là xóm cũ hồi đó? Mười sáu năm rồi c̣n ǵ! Hồi đó, Nam mới sáu, bảy tuổi. Nam vẫn c̣n nhớ rơ căn nhà trước sân có cây khế nở hoa tím, mấy bàn quà vặt đầu hẻm sát đường ray và ngôi trường Quốc Anh gần đấy. Chẳng lẽ con hẻm ngày ấy bây giờ lại trổ thêm một đầu ngơ nữa? Chẳng lẽ nơi hai chiếc xích lô đỗ lại hồi năy, lúc anh c̣n nhỏ chỉ là một băi đất hoang đầy cỏ dại, rải rác trong đó là những nấm mồ? Nam nhớ, thuở bé, từ đầu hẻm sát đường ray, chạy đến cuối hẻm, sẽ gặp băi tha ma cơ mà! Mười sáu năm, thành phố đă mở rộng phạm vi, băi tha ma đầy cỏ dại ấy đă thành phố, thành phường, đâu có ǵ lạ. Nhưng Nam lại mỉm cười, có thể Nam nhầm. Con đường ray kia chạy qua bao xóm ở thành phố rộng lớn này. V́ vậy, ngay ở quận Phú Nhuận vốn không hẹp này, xóm đường ray chắc cũng nhiều.

Đang lan man với những cảm nghĩ mơ hồ, Nam thấy một người đàn ông khoảng tuổi năm mươi bên hai cậu con trai ngoài cổng. Họ hơi ngạc nhiên khi thấy Nam trên ban công, và chợt hiểu ra, tiếng gọi cổng càng dồn dập hơn với âm sắc vui mừng. Nam khẽ gật đầu chào, nở nụ cười làm quen. Người đàn ông, Nam biết chắc là ba của Lộc Biếc, đưa tay chào Nam lúc mẹ của cô đi nhanh ra với chùm ch́a khóa:

- Lộc Biếc về rồi, ông ơi! Mừng quá là mừng!

Gương mặt người đàn ông khi không c̣n bị các song sắt đan dây kẽm gai che bớt, hiện ra rơ ràng dưới sân. Nam bất giác giật ḿnh. Sao quen quá, h́nh như ông ấy là láng giềng của anh cả Nam năm ấy! Bây giờ, Nam cũng thấy má của Lộc Biếc quen quen nữa. Nam đứng sững ngỡ là ảo giác, hay do trí tưởng tượng của anh vốn rất bất ngờ, v́ Nam thường xuyên vận dụng khả năng hư cấu h́nh tượng, một thói quen của người làm thơ, viết văn chăng.

Tiếng reo của Lộc Biếc từ pḥng cô, tiếng chân cô chạy xuống thang gỗ khiến Nam cũng nao nức, xúc động.

Nam cũng như Huyện, Khoai, cả ba người định cho phút gặp gỡ người thân của Lộc Biếc lắng lại rồi mới xuống nhà chào ba của cô, bắt tay hai người em trai.

Nam vẫn nghe tiếng ông dưới nhà, vang xuyên qua kẽ ván sàn, vọng lên:

- Sao con không cho ba biết ngày về, để ba với hai em đi đón con và các bạn? Ở thị trấn, sao không ra ngay bưu điện để điện tín về bưu cục của ba?

- Ba cứ tưởng xe cộ dễ lắm đấy.– Tiếng Lộc Biếc cười gịn như muốn che lấp câu hỏi của ba, nghe có chút ǵ bối rối –.

Nam chợt nhớ lúc c̣n trên xe, Lộc Biếc đă dặn, đừng nói về những gian khổ ở vùng kinh tế mới kẻo ba mẹ cô lo. Lúc ấy, ba người bạn của cô mới hiểu v́ sao lâu nay thư nào từ Sài G̣n gửi lên cũng đề là “Thị trấn Bảo Nghĩa, huyện Công”! Huyện Công đă có thị trấn nào đâu. Đa Công cũng chỉ là xă huyện lị!

Khoai, Huyện và Nam lặng người v́ thương Lộc Biếc.

 

25

 

Những ngày áp Tết, ngoại trừ các buổi đạp xe đi lang thang trên đường phố, khi với Lộc Biếc, khi với một trong hai người em của cô, Nam thường để ư để nhớ lại xóm cũ. Không c̣n nghi ngờ ǵ nữa, v́ Nam đă thấy hai chữ Quốc Anh đắp nổi đă bị đục bỏ, vết đục c̣n rơ hai chữ ấy. Đó là trường cũ của anh, năm Nam mới học lớp hai, theo cách gọi bây giờ. Những gương mặt bạn bè năm ấy đă mờ nḥa không rơ nét trong trí nhớ. Anh đă hỏi Lộc Biếc, và hiểu một ḿnh với niềm thú vị. Lộc Biếc chính là cô bé học cùng lớp, bạn cùng lối xóm với anh hồi đó! Hồi đó, anh đâu biết cái tên của cô là ngồ ngộ, gợi lên một cảm giác rất thơ ca về chữ và h́nh ảnh. Hồi đó, cái tên Lộc Biếc lẫn với bao cái tên khác. Nhưng Nam chưa chia sẻ điều thú vị ấy với cô, cả với ba má cô. Ở đời, có những ngẫu nhiên không ai có thể ngờ được!

Nam cứ muốn nói điều này ngay với Lộc Biếc, song cảm thấy chỉ nên nói vào ngày sắp trở lại Bảo Nghĩa. Như thế, theo Nam có lẽ hay hơn.

Buổi chiều hai mươi chín, tháng cuối năm, lúc ông Điều – ba của Lộc Biếc – ngồi trên chiếc ghế xếp đan bằng sợi ni lông, cầm đàn ghi ta, gảy nhẹ, rồi khẽ hát vài câu của một ca khúc mừng xuân, Nam bỗng nhớ rất rơ h́nh ảnh của ông năm ấy, lúc căn nhà này chưa có gác, cũng chưa xây vách. Năm ấy, ông Điều mới ngoài ba mươi tuổi, buổi chiều thường ngồi trước hiên nhà trông ba đứa con, vừa đàn vừa hát.

Ba chị em Lộc Biếc với ba người bạn của cô ngồi trên các chiếc ghế gỗ nhỏ, mỗi buổi sáng dùng để bán bún ḅ Huế, mẹ cô dọn ra sân cho khách ngồi. Trong pḥng của Thủ và Thuận – hai người em của Lộc Biếc – bây giờ nom sáng hẳn ra bởi mấy chậu hoa cúc vàng, cúc ma-gơ-rít (marguerite) trắng, Huyện và Khoai mới mua tặng họ. Nam cũng mua tặng hai người em của cô một tập nhạc gồm các ca khúc cổ điển mới được xuất bản với lời ca viết khác hẳn trước. Tập nhạc ấy, ông Điều đang lúng túng hát, v́ vốn quá quen thuộc, bỗng lạ như chưa hát bao giờ.

- Lâu quá cũng không cầm lại đàn, nhạc được đặt lời khác, thành ra bối rối.– Ông Điều cười –.

- Thưa chú, h́nh như chú có sáng tác nhạc và thường phổ thơ?– Huyện hỏi –.

Ông Điều thoáng xa xăm:

- Cũng có, vơ vẽ đôi bài hồi thanh niên, thơ cũng của bà nhà thời c̣n trẻ.– Ông bật cười –. Sau khi có con cái đùm đề, lương bổng công chức bưu điện với giáo chức tiểu học chả bao nhiêu, lại bị tư thương đầu cơ tích trữ để nâng giá gạo sữa, phải tranh thủ chạy xe thồ gắn máy,– Ông Điều cố tránh từ “xe ôm” dung tục –, đâu c̣n tâm trí đâu mà thơ với nhạc.– Ông lại nh́n Huyện với nụ cười hài hước dưới bộ râu mép đă có nhiều sợi bạc –. Đàn cũng phải bán kia đấy!

Nam nhận thấy ông Điều có một nét rất hay là biết bỡn cợt với những khó khăn đă nếm trải.

- Nhưng nói thật, đến đồng lương bây giờ th́ chết đói. Sài G̣n xưa nay chỉ có thời điểm này là gay go nhất. May thay, sinh viên lại có học bổng, có tem phiếu loại E, cũng đỡ khổ và yên tâm học.– Ông Điều lại cười –. Như các cậu thấy, bà nhà tôi phải nghỉ dạy học, bán bún ḅ Huế mỗi buổi sáng đấy.

- Dạ, ai lúc này cũng thế. Dẫu sao sài G̣n vẫn là nơi dễ chịu về mức sống so với Huế.– Huyện thưa –.

- Vậy hả? Huế khó lắm sao?– Ông Điều nói –. Chỉ sinh viên vô tư, tâm hồn c̣n trong sáng, lại được học hành trong thời điểm này mới sáng tác được. Tôi có nghe Lộc Biếc nói cậu Khoai với cậu Nam có làm thơ và thơ hay lắm?

- Dạ có, nhưng tàm tạm thôi, thưa chú.– Nam đáp –.

Lộc Biếc đưa tờ giấy học tṛ bằng hai tay:

- Anh Nam mới có bài thơ mới nè ba.

Ông Điều sửa lại gọng kính, khẽ đọc:

- ai đưa anh về chốn xưa

gặp anh ngồi dưới hiên trưa, thuở nào

nắng nồng ngàn ngạt hanh hao

khét khê tôn ván nung vào giấc mê

khế rơi hoa tím bên hè

riêng anh lặng nhớ Ba Thê tím hồn

tắc kè núi Nhỏ kêu dồn

thương mây đỉnh Tượng bồn chồn thương ai

tím hoa rơi tiếng thở dài

nhớ anh mẹ khóc? nhớ ngoài Trung mưa?

rừng xanh thốt nốt xanh dừa

chị hoài hát múa trong mùa chiêm bao

miền Tây hương mật ngọt ngào

tuổi thơ rợp mát ngă vào ḷng cha

nhà xa quê, anh xa nhà

trưa Sài G̣n tím từng hoa rơi buồn

một bé bỏng, mấy nhớ thương

lạc trong xóm trọ, sân trường tuổi thơ

anh đi lạc đến bây giờ

tháng giêng lộc biếc đâu ngờ xanh xưa

đưa nhau về lại ngơ trưa

cuối năm nhớ tím hoa mưa hè nào … (32)

- Ḿnh gặp lại ḿnh với kỉ niệm cũ, kỉ niệm cũ lại chỉ là hoài niệm về nơi khác, đâu tận Huệ Đức, An Giang …– Lộc Biếc cười –. Anh Nam bảo là hư cấu! Ba thấy phổ nhạc được không ba?

Ông Điều gật gù:

- Thơ lục bát khó phổ lắm. Ờ, cũng quá lâu rồi, ba có viết ḍng nhạc nào đâu.– Ông lại nh́n Nam –. Cậu hư cấu thật à? Vẫn có chút thật nào đó của con người thật trong ḿnh chứ?

Nam vẫn mỉm cười:

- Dạ, hư cấu hay không đâu quan trọng. “Cái tôi là cái đáng ghét”, đem phơi trần trên báo làm ǵ. Cháu cứ xem mọi tác phẩm nghệ thuật, kể cả tự khúc, tự truyện đều hư cấu. Tác giả truyện thơ, tiểu thuyết đem cái tôi của ḿnh gán vào nhiều nhân vật cũng là hư cấu hoàn toàn như các nhân vật hoàn toàn hư cấu khác. Ngay thơ trữ t́nh cũng vậy. Cứ xem như vậy, thấy đỡ chướng, đỡ ḱ hơn. Viết cho công chúng, đâu phải cho ḿnh.

- Cũng được. Tôi không rơ. Có điều trong ứng xử hàng ngày, càng giấu cái tôi càng lịch sự. Có lẽ cậu khiêm tốn?– Ông Điều lại cười –.

Nghe Nam với ba bảo vậy, Lộc Biếc hơi giật ḿnh, nhưng cô vẫn nói:

- Ứng xử nghệ thuật khác chứ ba! Trong đời sống, khó bày tỏ, người ta mới viết thư, mới làm thơ chứ! Nhưng thơ đăng báo …

Ông Điều ngẫm nghĩ. Hồi lâu, Thuận nói:

- Cứ mơ hồ, chập chờn thế là phải lẽ. Đó không phải là bài toán chính xác. Nghệ thuật có nhiều đáp số mà. Đă không chính xác, cứ quy là hư cấu tất thảy … Con cũng nói ṃ vậy.

Cả mấy người bật cười.

- Cứ quy hư cấu hết, vậy là chính xác nhất.– Lộc Biếc vẫn c̣n cười –. Đúng hơn, tương đối chính xác nhất.

Nam tủm tỉm, thế là anh vẫn giấu được những cảm nghĩ rất thật của anh với cô bạn tuổi nhỏ và ông láng giềng ngày xưa.

- Nhà văn, nhà thơ khoe cái tôi trên báo, ḱ thật!– Khoai nói –.

- Thưa chú, hồi sáng hôm qua, ra đầu hẻm mua thuốc lá, cháu có nghe nói, trước sân nhà ḿnh đây, ngày xưa có cây vú sữa khá sai quả?– Nam khẽ hỏi, cố lái câu chuyện sang hướng khác –.

Ông Điều nh́n trên mắt kính:

- Đúng rồi. Sau phải chặt bỏ để sửa nhà.

- Không phải bọn con nít quấy hở chú?– Nam cố nén cười –.

- Ừ, cũng một phần. Ḿnh mất ḷng láng giềng cũng v́ cây vú sữa ấy. Bọn nhỏ cứ leo hái, ḿnh canh chừng nó té, mệt quá.

- Con lại tiếc quá chừng tiếc, khi ba thuê người chặt.– Thủ nói với một thoáng hồi ức –.

Nam nhớ con chó bẹc-giê (berger) nhà ông anh cả đă đớp ông Điều một phát vào tay, lúc ông đuổi Nam với ngọn roi mây, thuở đó, bởi Nam với lũ trẻ hàng xóm vượt rào leo cây hái trộm. Nam lại cố nín cười. Và chính Lộc Biếc, chứ không ai khác, đă ôm mặt, mếu máo rồi khóc ̣a khi thấy máu chảy ướt cả tay áo bà ba trắng của ba. Cô bé Lộc Biếc nước mắt ràn rụa, nước mũi cũng tèm nhem. Nam muốn thú thật chú bé nghịch ngợm của nhà có chó bẹc-giê ấy là anh, nhưng thấy nên im lặng là tốt nhất. Tất cả đă được tháng năm làm ngọt ngào, lên men rượu say nồng, ấm áp. Tuy biết vậy, Nam vẫn thấy ngượng thế nào ấy.

Bỗng nghe mẹ Lộc Biếc gọi xuống ăn cơm, Nam nh́n ra, thấy trời đă sụp tối, ánh điện ở các căn nhà đă nổi sáng.

Trong mâm cơm trên chiếc bàn tṛn vẫn được xếp lại làm đôi sau khi ăn, Nam thấy có hai món rất Nam bộ. Đó là trứng vịt kho với thịt mỡ, nước dừa, và canh chua cá lóc.

- Có hương vị Tết rồi đây.– Ông Điều vui vẻ nói –.

- Này, ông nhà, lần đầu tiên tôi biết có tem phiếu gạo đó nghen. Nhỏ Lộc Biếc với ba cậu đây mang về tôi mới biết!

Nam, Khoai và Huyện hơi ngượng. –

- Dạ,– Huyện nói –, trên trường chúng cháu dạy học có em Hạ rất nhiệt t́nh, chu đáo. Hạ lo tất cả, chúng cháu chỉ biết mang về. Lúc này, chúng cháu thấy cần thích nghi với tem phiếu.

- Nhà đây ai cũng có tiêu chuẩn Tết của Nhà nước cả, trừ mỗi ḿnh tôi đă thành thường dân thôi.– Bà Điều cười vui vẻ –. Thấy nó ḱ ḱ thế nào, nhưng thế nào cũng được. Thế cũng vui!– Bà Điều bưng tô cơm lớn đến và ngồi xuống –.

- Má biết không, ở ngoài Bắc trước khi có chế độ tem phiếu, cán bộ đi công tác hay dân đi thăm nhau đều mang theo ruột tượng cả đó.– Thuận nói –. Thời buổi khó khăn chung mà!– Thuận so đũa –.

- Thôi, nói chuyện đó làm chi.– Ông Điều bỗng thấy ḱ quá–. Thôi, mỗi người làm hết chung rượu này đi.

Lộc Biếc thấy ngượng lắm tuy biết mẹ chỉ buột miệng nói vui, mỗi người đỡ một câu cho nhẹ bớt, hóa ra nặng nề mất vui. Có điều cô cũng mừng khi thấy ai cũng trực nhận được điều ấy.

Ông Điều liên tục mời ba người bạn của con gái cạn li. Họ cảm thấy người Nam bộ, tuy ở Sài G̣n, bao giờ cũng hiếu khách và tự nhiên. Chính v́ thấy ba người bạn sẽ phải trải qua một cái Tết xa quê ở nhà tập thể, mọi giáo viên khác đều về Đà Lạt hoặc Đa Công, nên Lộc Biếc mới gửi thư về nhà trước cả tháng để xin phép ba má, sau đó cô mới ngỏ lời mời họ cùng về nhà ăn Tết. Họ cũng nhận ra bà Điều rất tốt bụng, niềm nở một cách hồn hậu. Lộc Biếc là một cô gái Sài G̣n với những nét rất hay và lạ, khác với sự dè dặt, rụt rè, khép nép, sâu lắng của con gái miền Trung. Họ thấy không khí trong nhà vừa trí thức, vừa dân dă rất đỗi mới mẻ, cả ba đều chưa từng gặp bao giờ.

Hồi nhỏ, Nam cảm nhận điều này không rơ ràng lắm. Trong bữa cơm, Nam cứ nhớ măi trái vú sữa hái trộm, gương mặt ràn rụa nước mắt, nước mũi của cô bé Lộc Biếc năm nào. Anh vừa ngượng, vừa buồn cười.

Bữa cơm ấy, họ uống khá nhiều rượu với rất nhiều tiếng cười cất lên rôm rả. Rượu là thứ thuốc chữa bệnh ngượng khá hiệu quả.

Đêm đó, Khoai nói với Nam:

- Cũng hay, lâu nay cái tôi trong thơ ḿnh, thơ Nam đều là “cái tôi trữ t́nh hư cấu”, tuy gắng riêng về phong cách. Vấn đề là phong cách, bút pháp! Style, c’est l’homme (bút pháp, ấy là người).– Khoai nói thêm một câu ngạn ngữ tiếng Pháp quen thuộc, và theo phép lịch sự, anh dịch ra luôn, mặc dù trong tâm thức Nam câu ấy đă đọng lại tự bao giờ –.

Nam chợt nhớ câu nói hôm nào khi cả nhóm bạn trên đường đi đến nhà anh Trà:

- Lộc Biếc đă nói đùa theo câu nói của ai đó, rằng trái tim nhà thơ thuộc về nhân dân. Hơn nữa, các thi sĩ bây giờ lại càng là thi sĩ nhân dân. Quân đội nhân dân, giáo viên nhân dân … Tất cả đều có thêm định ngữ “nhân dân”. Và càng lớn lao hơn, nếu trái tim nhà thơ không những thuộc về nhân dân mà c̣n thuộc về nhân loại!– Nam nói nghiêm túc, chân thành, nhưng chợt bật cười –. Ḿnh nhớ một người bạn cùng quê lại đùa, tất cả đều thuộc về nhân dân, chỉ có ngân hàng, kho bạc là thuộc về Nhà nước mà thôi, nên gọi là ngân hàng nhà nước, kho bạc nhà nước!

- Nhưng đúng theo thể chế, Nhà nước cũng là Nhà nước nhân dân, có điều những cán bộ giữ tiền, chi tiền giúp nhân dân lại quên nhân dân mất …–  Khoai nói và cười –.

Đây không phải là nhà tập thể trường Bảo Nghĩa, nên cả hai đều phải nín cười nhưng không thể không cười khúc khích.

Vừa chuyện tṛ, vừa đùa cho vui, Nam và Khoai đều hiểu bằng chính lao động làm thơ, viết văn của ḿnh, ngay cả những ǵ rất riêng tư như t́nh yêu đôi lứa, khi đă thành thơ t́nh, hai nhân vật “anh” và “em” đều đă là h́nh tượng nghệ thuật. Và thơ t́nh đăng báo, xuất bản thành sách là để phục vụ cho bao đôi t́nh nhân trên đời này. Khi thơ t́nh đă đăng báo, in sách, có lẽ với phép lịch sự tối thiểu, nhà thơ không nên khẳng định cụ thể ai là “anh” và ai là “em” làm ǵ. Ngoài ra, nhà thơ c̣n phải có nghĩa vụ của trái tim là phải làm thơ t́nh, thơ về các tâm trạng, khát vọng xă hội khác thay cho nhiều tộc người, phân số người trong nhân dân ḿnh nữa … Chỉ có phong cách, bút pháp là nhất quán, cho dù có sự đổi đời về lí tưởng thẩm mĩ, đối tượng phản ánh …

 

26

 

Lộc Biếc ngồi cạnh mẹ, rồi chợt đứng dậy khép cửa pḥng ngủ. Bà Điều nh́n con gái với đôi mắt tŕu mến. Sau năm tháng xa nhà, rời khỏi sự chăm lo của cha mẹ, Lộc Biếc đă đổi khác khá nhiều.

Bà Điều mỉm cười khi thấy con gái mở chiếc chăn gấp tám ra, chỉ c̣n gấp đôi, trải lên sàn gỗ, rồi cắm phích bàn ủi. Lộc Biếc đă ủi phẳng, đúng nếp nhiều bộ áo quần, và đă treo lên giá móc từ hồi chiều. C̣n lại mấy cái, bây giờ cô ủi nốt. Lộc Biếc ngẩng mặt nh́n mẹ đang ngồi bên mép giường, hỏi mẹ có cần ủi thêm tấm áo nào không. Bà Điều nói đủ rồi, bà lại mỉm cười, thấy con gái ủi một lần nữa áo quần của bạn.

Hôm Lộc Biếc mới về nhà, thấy con gái ḿnh hơi gầy và xanh, bà hơi xót ruột v́ thương, nhưng rồi cũng nhận ra cô con gái cưng chững chạc hơn, có vẻ cô giáo hơn.

- Con gắng vào biên chế, sau đó xin về dạy tại Sài G̣n này cho gần nhà. Dù sao xa nhà, ở tập thể, má cũng khó yên tâm. Miếng ăn, miếng uống, sinh hoạt hàng ngày, “chung chạ sinh bậy bạ”, lại là con gái nữa, thật bất tiện. Mấy lần má định lên Bảo Nghĩa thăm con đó.– Bà Điều nói lên ư nghĩ của ḿnh, khi ngồi bệt cạnh Lộc Biếc, với giọng nói khẽ –.

- Con cũng biết thế. Có nhiều đứa bạn cùng khóa của con, ra trường rồi, gia đ́nh không cho đi dạy xa, không cho ở nhà tập thể v́ sợ hư. Có nhà phải gửi con gái họ ở trọ nhà quen, mặc dù dạy tại các tỉnh lị, phố xá hẳn hoi …– Lộc Biếc thoáng ngừng bàn ủi, lại đẩy nhanh trên mặt vải –. Nhưng bản lĩnh của con người là chính. Nghề giáo không như các nghề khác. Con đă viết thư bao lần nói rơ điều này để ba má yên tâm.

- Bản lĩnh mấy rồi cũng xiêu ḷng. Con đừng nói hay, nói giỏi! Cái điều kiện sống nam nữ chung đụng khó giữ ḿnh lắm đó con. Lứa của má đi dạy chỉ ở nhà thuê, mà chủ nhà phải là người thế nào nữa mới bảo đảm uy tín cho ḿnh. Nhà giáo nói chung là tốt, song họ cũng là con người, gặp điều kiện xấu, sa ngă ngay.

Bà Điều càng nói càng lo thêm. Bà chợt thấy lâu nay bà đă hơi liều lĩnh để cho con gái đi xa, “thân gái dặm trường”. Bà cũng cảm thấy ḿnh nói hơi quá đáng.

- Đă là nhà giáo, đâu dễ sa ngă vậy má. Con thấy nhà tập thể giáo viên con ở có ǵ không tốt đâu. Con cũng có hỏi thăm, mấy năm rồi chưa có biểu hiện ǵ xấu. Phải rèn luyện trong tập thể chứ! Cả mấy chục con mắt trong tập thể của con chứ! Những tập thể khác con không dám nói, như thanh niên làm đường sắt, thủy lợi … họ bị sa ngă, thậm chí đồi trụy một số người … họ chán đời, buông xuôi, họ xả láng v́ hận đời … Thôi, má yên tâm về phần con đi mà.– Cô mỉm cười –. Má thấy mấy người bạn của con có tốt không.– Lộc Biếc vẫn nói rất khẽ như năy giờ –.

Bà Điều trầm ngâm không trả lời ngay. Bà hơi cau mày rồi lại mỉm cười. Lộc Biếc mắc áo quần lên giá, treo vào hàng đinh trên vách gỗ. Cô biết ba người bạn và hai em ḿnh vẫn ngủ gần cửa mở ra bao lơn, khá xa pḥng cô, mẹ với cô chuyện tṛ rất khẽ, chắc không ai nghe thấy, mặc dù giữa lúc ban đêm thế này.

- Nói thật,– Bà Điều lựa lời để khỏi mích ḷng con gái –, cách đây hơn một tháng, nhận được thư con, ba má có bàn với hai em. Người ư này, kẻ ư nọ, nào là bất tiện, mất tự nhiên, nào là nhà ḿnh khó khăn, gác ván mái tôn, rồi cḥm xóm người ta không nói nhưng biết đâu họ nghĩ nhà này kén rể …– Bà Điều cười, Lộc Biếc sửng sốt, đỏ mặt, nghẹn lời –.

Cô nhấc cái quạt máy bằng sắt đă long sơn lỗ chỗ hướng về giường ngủ. Hai mẹ con nằm bên nhau. Lộc Biếc muốn ứa nước mắt v́ ngượng. Thật ḷng ḿnh, cô thấy cô cũng hơi táo bạo, hơi hồn nhiên, và đă gây phiền toái cho người thân. Quả là một học ḱ đi dạy học, ở trong môi trường tập thể, t́nh cảm ấy tuy chưa rơ rệt, Lộc Biếc đă quên bẵng Lộc Biếc trước đó với nhiều điều khác. Cô nhận ra, có một Lộc Biếc Sài G̣n, một Lộc Biếc Bảo Nghĩa. Lộc Biếc thấy rơ cô đă nh́n nhận, đánh giá con người khác không c̣n giống với trước đây. Cô đă giản dị, đơn sơ hơn. Cô không c̣n thấy vẻ ăn diện, cách đi, dáng đứng của thị dân Sài G̣n là điều nói lên tất cả về con người. Huyện vẫn là thị dân miền Trung đặc sệt, Nam với bề ngoài không chải chuốt, nhưng nghe đâu đă có một thời ăn mặc khá tinh tươm tuy túi không tiền, c̣n Khoai lại rất nông dân. Cả ba người bạn của cô rất trí thức, tinh tế, sâu sắc. Lộc Biếc quư họ, và cô cũng như họ thấy ḿnh chan ḥa với nhân dân, đa số là nghèo khó, quê mùa một cách lành mạnh. Cô chợt có lần hiểu hơn những người bạn quê mùa ở miền Tây Nam bộ của cô thời c̣n đi học, cũng nhờ cô đă trải qua một học ḱ ở Bảo Nghĩa. Nhưng về lại Sài G̣n, Lộc Biếc chợt gặp lại một Lộc Biếc trước đây, thời sinh viên, thời học sinh. Cô đă xấu hổ, chẳng hiểu v́ sao ở Bảo Nghĩa cô cảm t́nh với Nam và Khoai hơn Huyện, song từ khi về lại Sài G̣n, cô lại thích đi chung với Huyện hơn! Cô phát hiện ra, vô thức trong cô đă làm một phép so sánh, chọn lựa. Sự phát hiện về chính ḿnh đă xúc phạm đến ḿnh. Lộc Biếc mắc cỡ cho cô biết chừng nào! Và cô cũng không ngờ ḷng cô hồn hậu đến mức sợ ba người bạn ḿnh buồn với cái Tết hoang vắng ở nhà tập thể. Nghe mẹ nói vừa rồi, cô lại suưt giật ḿnh đánh thót, hổ ngươi khi nghĩ rằng vô thức đă xui khiến cô làm cuộc kén rể như trong thần thọai, cổ tích!

Có thể ba má với hai em cô đă nghĩ như thế, và chấp thuận cho cô mời ba bạn trai đồng nghiệp về cùng ăn Tết. Họ chấp thuận để chọn chàng rể tương lai cho gia đ́nh chăng? Lộc Biếc mắc cỡ quá! Lộc Biếc nào có nghĩ ǵ đâu. Ba người bạn cũng muốn hiểu Sài G̣n thêm một chút. Điều này họ đă nói rơ khi vui vẻ nhận lời mời của cô với niềm áy náy, biết ơn. Huyện có muốn hiểu cô, gia đ́nh cô thêm một chút chăng, sau năm tháng dài săn đón cô? Cô chẳng rơ điều ǵ cả. Lộc Biếc nào có nghĩ ǵ sâu xa đâu. Vô thức sâu xa th́ mặc vô thức, cô chả chịu trách nhiệm ǵ trước lương tâm trong sáng của ḿnh. Không. Đừng phân tích? Phân tích như chẻ sợi tóc làm mười rồi đặt dưới kính hiển vi điện tử, mọi nghĩa cử của t́nh bạn, t́nh đồng nghiệp sẽ thật đáng sợ chăng? Đừng phân tích? Hăy nh́n tổng thể một sự vật, sự thể như nh́n một con người với mọi thành tố, cả bên trong lẫn bên ngoài. Cô vẫn tin mọi hành vi, ư nghĩ của đa số con người là tốt. Nếu cặn kẽ hơn, động cơ vô thức của những con người được gọi là con người đúng nghĩa, dẫu duy ngă, vị kỉ, vẫn đă kết hợp với sự vị tha trong sáng. Vâng, tổng thể là tốt. Ít ra điều này đúng với Lộc Biếc: cô hoàn toàn trong sáng, hồn hậu.

Xin mặc bạn bè, láng giềng và những ai hiểu nhầm cô. Chỉ sợ hiểu nhầm, sẽ sống co rút lại như con nhím xù lông nhọn. Nhưng, kén rể, có ǵ là xấu! Biết vậy, khổ nỗi, Lộc Biếc đâu có ư nghĩ như vậy. Không. Lộc Biếc muốn tâm hồn ḿnh trong vắt không gợn một vết đục mờ nào. Lộc Biếc muốn tấm ḷng cô sáng hơn trăng rằm, bởi trăng rằm c̣n có vết nhơ “cô Hằng – cây đa thần dược – chú cuội”, ích kỉ, đa nghi, cô độc.

Dẫu sao Lộc Biếc cũng cảm thấy khó chịu. Cô nằm bên mẹ hồi lâu, không nghe mẹ nói ǵ. Có lẽ mẹ cũng đang suy nghĩ.

- Má thấy ba người bạn của con ai cũng được, mặt mày sáng sủa, tuy Khoai với Nam trông hơi quê mùa. Tùy ba của con …– Bà Điều năy giờ lại nghĩ rất thực tế, chợt mệt mỏi nói thầm th́, chậm răi, với tấm ḷng quá thật, giàu yêu thương con cái –. … Lộc Biếc à, nhưng dân thành phố lớn, dân kinh ḱ chẳng hay hớm ǵ. Hà Nội đểu giả, Huế điếm, Sài G̣n ba xạo … Dân Pa-ri (Paris) … Tô-ki-ô (Tokyo) cũng thế! Tất cả mọi người ở bất ḱ thành phố lớn nào cũng có chất đáng ghét đó, v́ phải bon chen mà sống, phải đối phó lẫn nhau mới sống nổi … Dân nông thôn đỡ phải bon chen hơn, nên được cái chân chất. Chân chất mà hay! Nhưng … – Bà Điều hơi lúng túng để diễn đạt ư ḿnh –, ai cũng có khả năng thích nghi với môi trường sống, Lộc Biếc à. Chán ǵ người vốn xuất thân từ nông thôn nhưng lại rất thành đạt ở thành phố …

Lộc Biếc trở ḿnh, lay mẹ:

- Má nói ǵ ḱ vậy! Con có ư ǵ đâu! …

Lộc Biếc giận dỗi, xấu hổ đến bật khóc. Cô cắn chặt môi đến gần chảy máu để ḱm tiếng nấc muốn trào ra khỏi ngực. Cô nhảy phắt ra khỏi giường, cố mở cửa thật khẽ với những ngón tay run bắn lên. Lộc Biếc hé cửa nh́n ra. Cô mừng khi thấy ba người bạn và hai em trai đang ngủ trong hai chiếc mùng vải dưới ánh đèn xanh mờ. Chắc chắn không ai nghe thấy ǵ đâu. Cô yên tâm nghĩ thế, rồi tắt đèn ống trắng sáng sau khi bật đèn ngủ, đóng chặt then cửa.

- Thôi mà cưng, – Bà Điều bật cười khẽ –, má xin lỗi. Có lẽ má thực tế quá …– Bà Điều lấy ngón tay vuốt nước mắt cho con gái –. Có bà mẹ nào không thực tế đâu con! Má phải thực tế để suy nghĩ giúp con gái bé bỏng của má chứ. Đến tuổi lấy chồng rồi con ǵ …

Lộc Biếc cũng cảm thấy bị tổn thương quá mức chịu đựng. Tuy nhiên cô biết mẹ thương cô nhất trên đời này. Thực tế của t́nh thương đó sao?! Và dù sao đi nữa, không thể sống co rút lại như con nhím xù lông nhọn!

 

( xem tiếp phần 7 )

 

Trở về trang chủ

THÔNG BÁO

             Cập nhật: 05/01/07

             (tháng / ngày / năm)

______________________________________________________________________________________________________________

 

 

http://tranxuanan.writer.googlepages.com/home

 

hidden hit counter

 

Google page creator /  host

 

GOOGLE BLOGGER, DOTSTER, MSN. & YAHOO ...  /  HOST, SEARCH & CACHE  


 

    lên đầu trang (top page)   

 01-5 HB7 (2007) = 15-3 Đinh hợi HB7